Тәуекелдерді басқару
Саясат тәуекелдер иелерінің жауапкершілігін, оларды анықтаудың, бағалаудың, мониторингтеудің және қайта қараудың бірыңғай тәсілдерін бекітеді, сондай-ақ тәуекел-менеджментті Қордың негізгі басқарушылық процестеріне интеграциялайды.
Жүйе үш қорғаныс желісі моделі бойынша жұмыс істейді:
- тәуекелдер иелері бизнес-процестер деңгейінде тәуекелдерді басқаруға жауап береді;
- Тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау департаменті Комплаенс қызметімен бірге әдіснама мен бақылау рәсімдерін үйлестіреді;
- Директорлар кеңесі қадағалауды жүзеге асырады;
- Ішкі аудит қызметі жүйенің тиімділігіне тәуелсіз баға береді.
Біз ESG-тәуекелдерді ықтималдық пен әсерді талдауға негізделген бірыңғай әдіснама бойынша бағалаймыз. Әр тәуекел үшін тән және қалдық деңгейі айқындалады. Тән тәуекел басқару шаралары болмаған жағдайдағы әсердің әлеуетті деңгейін көрсетеді, ал қалдық тәуекел қолданыстағы бақылау және басқару шараларын ескере отырып, тәуекел деңгейін сипаттайды.
Тәуекелдер туралы ақпарат тәуекелдер факторларын, ықтимал салдарларын, тәуекелдер иелерін және оларды басқару бойынша іс-шараларды қамтитын тәуекелдер тізілімінде көрсетіледі. Визуализациялау үшін тәуекелдер картасы қолданылады, онда тәуекелдер әлеуетті әсер мен ықтималдықты ескере отырып көрсетіледі.
ESG-тәуекелдер бойынша деректер портфельдік компаниялар деңгейінде қалыптасады, бұл жерде мұндай тәуекелдер операциялық қызмет аясында туындайды және басқарылады, содан кейін Қор деңгейінде шоғырландырылады.
2025 жылы біз ESG-тәуекелдерді корпоративтік тізілімге және тәуекелдер картасына енгізу тәсілін сақтап қалдық. Оларда экологиялық, әлеуметтік және басқарушылық қызмет аспектілерімен байланысты тәуекелдер, оның ішінде қоршаған орта мен климатпен байланысты тәуекелдер, оқыс оқиға тәуекелдері, кадрлық тәуекелдер, әлеуметтік тұрақсыздық тәуекелі, сондай-ақ комплаенс- және сыбайлас жемқорлық тәуекелдері көрсетілген.
Портфельдің салалық құрылымын ескере отырып, бұл тәуекелдер әртүрлі көріну профиліне ие. Экологиялық және климаттық тәуекелдер, сондай-ақ еңбекті қорғау және өнеркәсіптік қауіпсіздік саласындағы тәуекелдер энергетикалық, мұнай-газ, көлік және өнеркәсіптік бағыттағы компаниялар үшін ең елеулі болып табылады. Әлеуметтік, кадрлық, комплаенс- және кибертәуекелдер кросс-секторалдық сипатта болады және Топтың барлық негізгі активтері үшін өзекті.
ESG-тәуекелдерді бағалау нәтижелері тәуекелдер бойынша корпоративтік есептілік аясында қаралады. Тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау департаменті бағалаулардың дұрыстығын тексеруді жүзеге асырады, ақпаратты ашудың толықтығын талдайды және қажет болған жағдайда портфельдік компаниялардың директорлар кеңесіндегі Қор өкілдеріне ұсынымдар әзірлейді.
Шоғырландырылған тәуекелдер картасын Аудит жөніндегі комитет қарайды және Директорлар кеңесі бекітеді. Тәуекел профилі өзгерген жағдайда оны қайта бағалау және тәуекел класын түзету жүргізіледі, бұл бақылау шаралары мен басқарушылық шешімдердің өзектілігін қамтамасыз етеді.
Климаттық тәуекелдерді
Климаттық тәуекелдерді басқаруға Директорлар кеңесі, Аудит жөніндегі комитет, Басқарма және Тұрақты даму жөніндегі комитет тартылған.
Климаттық тәуекелдерді анықтау және бағалау TCFD ұсынымдарын және IFRS S2 стандартының талаптарын ескере отырып жүзеге асырылады. Бағалау сценарийлік талдауды қолдана отырып жүргізіледі және активтерге, операциялық қызметке және қаржылық көрсеткіштерге әлеуетті әсерді қамтиды.
Бұл тәсіл «ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ, «Самұрық-Энерго» АҚ, «Қазатомөнеркәсіп» ҰАК АҚ және «Қазақстан темір жолы» ҰК АҚ басқару процестерінде қазірдің өзінде қолданылады. «QazaqGaz» ҰК АҚ-да 2025–2033 жылдарға арналған төмен көміртекті даму бағдарламасы аясында өтпелі климаттық тәуекелдерді басқаруға жүйелі тәсілді дамыту жалғасуда.
